Advert

CUMHURİYETİN MÜHRÜ, ÜÇ DEVRİM YASASI

Prof. Dr. İsa Eşme Yazdı: Cumhuriyetin mührü, Üç Devrim Yasası

CUMHURİYETİN MÜHRÜ, ÜÇ DEVRİM YASASI
Bu içerik 757 kez okundu.
Advert

     Eski YÖK Başkan Vekili Prof. Dr. İsa Eşme, Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte yeni kurulan devletin ve rejiminin güçlenmesi, çağdaş uygarlık düzeyine çıkabilmesi yeni atılımlar gerektiğini bununda 2 Mart 1924’te Cumhuriyet Halk Fırkası Meclis Grubunda, birbiriyle bağlantılı üç yasa tasarısınınMeclis’e getirildiğini, belirtti.

   Prof. Dr. İsa Eşme’nin “Cumhuriyetin Mührü, Üç Devrim Yasası” adlı yazısını siz okuyucularımıza sunuyoruz:

    “3 Mart tarihi; Orta Çağdan, çağımıza doğru önemli adımların atıldığı bir tarih. Gelin hafızalarımızı yoklayalım.

    29 Ekim 1923’te Cumhuriyet’in ilanıyla yeni bir devlet kurulmuştu. Yeni rejimin güçlenmesi, ülkenin çağdaş uygarlık düzeyine çıkabilmesi yeni atılımları gerektiriyordu.

    1924 yılının 22 Şubat ile 2 Mart arasındaki günlerde Ankara’da çok yoğun bir çalışma vardı. Maarif Vekili Vasıf Çınar başkalığında oluşturulan bir heyet tarafından Devrim Yasaları hazırlanıyordu.

    Taslaklar üzerinde tartışıldı, düşünceler olgunlaştırıldı. Heyet üyeleri arasında yer alan Cumhuriyetin genç ve yürekli devrimcisi Mustafa Necati yakın dostlarına müjdeyi şu sözleriyle vermişti:

    “Bu hafta Orta Çağdan çağımıza doğru çok önemli adımlar atacağız.”

     Aynı tarihlerde Büyük Önder İzmir gezisindeydi. Gezi sırasında, Ordu   Müfettişi Ali Fuat Paşa gibi yakın arkadaşları ile görüşüyor, gündeme gelecek  Devrim Yasaları hakkında bilgi veriyor, onların görüşlerini alıyordu.

     1 Mart 1924’te Meclis’in ikinci toplantı yılının açılışıydı. Gazi, yaptığı açış konuşmasında birkaç gün sonra gündeme gelecek devrim yasalarıyla ilgili ipuçları verdi. 2 Mart 1924’te Cumhuriyet Halk Fırkası Meclis Grubunda, birbiriyle bağlantılı üç yasa tasarısı gözden geçirildi ve Meclis’e sunulacak hale getirildi.

     Nihayet, Kurucu iradenin kararıyla, 3 Mart 1924 Pazartesi günü Devrim Yasaları Meclise götürüldü. Bunlar; 

     1. Şer'iye ve Evkaf Vekâleti (Din İşleri ve Vakıflar Bakanlığı)’nın kaldırılması,

     2. Tevhid-i Tedrisat (Öğretim Birliği),

     3. Halifeliğin kaldırılması ve Osmanlı Hanedanı’nın yurt dışına çıkarılması kanunlarıydı. 

     Görüşmeler saat 18.40’ta tamamlandı. Beş saat süren görüşmelerin ardından yasalar Meclis tarafından kabul edildi. Devrim Yasalarının yürürlüğe girmesiyle, orta çağdan çağımıza önemli bir adım atılmıştı.

     Şer’iye ve Evkaf Vekâlet’inin kaldırılması ve Öğretim Birliği Yasasıyla eğitimin laikleştirilmesi ve ardından medreselerin kapatılması büyük bir devrimdi.

     Dönemin canlı tanıklarından olan İstanbul Öğretmen Okulu müdürlerinden İhsan Sungu’nun bununla ilgili değerlendirmesi şöyledir:

     ‘Fransa’da büyük inkılâp 1789’da başlatılmış, okullar 1882’de yani inkılâptan ancak 93 yıl sonra laikleştirilebilmişti. Memleketimizde Cumhuriyetin ilanından dört ay sonra tevhid-i tedrisatın başarılması Atatürk İnkılabının ne kadar kavrayışlı bir süratle ilerlediğini gösteren parlak bir misaldir.’

     Cumhuriyetin mührü olan üç Devrim Yasasının kabulünün 97. yılı kutlu olsun.”

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİRX
ONKOLOJİ UZMANI PROFESÖR İSTİFA ETTİ
ONKOLOJİ UZMANI PROFESÖR İSTİFA ETTİ
HAFTANIN BİLANÇOSU 84 VAKA
HAFTANIN BİLANÇOSU 84 VAKA