Advert
Advert

TÜRKİYE' NİN İLK ÜÇÜNE GİREN ZONGULDAK

Türkiye de içinden iki tane il çıkaran 3 tane il vardır.

TÜRKİYE' NİN İLK ÜÇÜNE GİREN ZONGULDAK
Bu içerik 1302 kez okundu.
Advert

 

-Zekı̇ BAŞOĞLU- Gökçebey -

 Türkiye de içinden iki tane il çıkaran 3  tane il vardır. 1.si,Zonguldak ilinden ,Karabük ve Bartın illeri çıkmıştır. 2.si,Siirt ilinden,16 Mayıs 1990 de Batman ayrılarak Türkiye nin 72.ili, Şırnak ayrılarak 73.ili  çıkmıştır . (28.08.1991 de Bartın,Türkiye nin 74. ili olmuştur) 3.si ,Kars ilinden,27 Mayıs 1992 da Ardahan ayrılarak Türkiye 'nin 75.ili, 3 Haziran 1992 Iğdır ayrılarak 76. ili çıkmıştır.

ZONGULDAK 'IN YAKIN TARİHİNE BİR GÖZ ATALIM 

14 Mayıs 1920’de müstakil mutasarrıflık olan Zonguldak merkez, Bartın, Hamidiye (Devrek), Ereğli kazalarından oluşmuştur. Kuruluşları, Cumhuriyetin ilanından (29 Ekim 1923) sonra olan, illerin ilki Zonguldak’tır. 1 Nisan 1924’te teşkil edilen Zonguldak Vilayetine, 1927’de Safranbolu kazası da bağlandı. Sonraki yıllarda ilin bazı kasabaları da birer ilçe merkezi olarak teşkilatlandırıldı.

Çaycuma, Devrek’in bir nahiyesi iken, 1944 yılında ilçe oldu. Yine aynı yıl uzun yıllar Safranbolu’nun bir bucak merkezi olan Ulus’da Zonguldak’ın yedinci ilçesi olarak kuruldu. Daha sonra sırasıyla, 1953’te Karabük ve Eflani, 1957’de Kurucaşile ilçe merkezi oldular. Temmuz 1987’de Alaplı, Amasra ve Yenice kasabaları, 10 Mayıs 1990’da da Gökçebey kasabasının kaza haline getirilmesiyle Zonguldak’ın ilçe sayısı on üçe yükselmiştir.

YAPRAK DÖKÜMÜ

Ancak 28.08.1991 gün ve 3760 sayılı (Bartın ilinin kuruması hakkında) kanunla  Amasra,Ulus,ve Kurucaşile  ilçelerini içine alan Bartın'ın Türkiye'nin 74. ili olması sonucu ,Zonguldak ili ,4 ilçesini birden kaybetmiştir.

Bu kaybı atlatmadan 4 yıl sonra  ,6.06.1995 gün ve 550 sayılı (Karabük ilinin kurulması hakkında) kanunla da, Zonguldak' tan ;Eflâni ,Safranbolu ,Yenice ,Çankırı dan ;Ovacuma ve Eskipazar ilçelerini içine alan  Karabük’ün , Türkiye' nin 78.ili  olması sonucu ,Zonguldak ili 4 ilçesini daha kaybetmiştir.

Böylece ,13 ilçesi olan Zonguldak,toplamda 8 ilçesini kaybederek geriye  ,Ereğli,Alaplı,Çaycuma,Devrek ve Gökçebey olmak üzere 5  ilçesiyle baş başa kalmıştır.Bu küçülme sadece,nüfus olarak değil,ekonomik olarak da küçülmesine sebep olmuştur.

Öyle ki;Bartın' ın il olurken , turizm cenneti Amasra' nın sınırları içinde kalmasıyla turizm gelirleri  düşmüştür.Karabük' ün il olmasıyla,Türkiye nin en büyük yuvarlak demir üretici fabrikası KARDEMİR in sınırlarından çıkmasıyla,sanayi geliri,BM UNESCO Dünya Kültür Mirası ,Safranbolu 'nun Karabük il sınırları içinde kalmasıyla turizm geliri ikinci kez  düşmüştür..

ÖZELLEŞTİRMELER:

Zonguldak,Türkiye nin 3 büyük özelleştirmesine sahne olmuş ender şehirlerden biridir.

BİRİNCİSİ: 1 Nisan 1995 de Karabük ilçesindeki KARDEMİR Demir Çelik Fabrikası ,1 liralık sembolük parayla , ,çalışanlara ve halka satılarak özelleştirilmiştir.(Yaklaşık 2 ay sonra,6 Haziran 1995 de KARABÜK  il olmuştur.)

İKİNCİSİ:30 Haziran 2003 de Çaycuma ilçesindeki SEKA Kağıt Fabrikası,15Milyon 100 bin TL ye ,OYAK Grubuna satılarak özelleştirilmiştir.

ÜÇÜNCÜSÜ:27 Şubat 2006 da ,Ereğli ilçesindeki ,ERDEMİR Demir Çelik Fabrikası,2 Milyar 960 Milyon TL ye,yine OYAK Grubuna satılarak özelleştirilmiştir.

GREVLER:

Zonguldak ,Türkiye nin 3 büyük grevinin yaşandığı şehir olmuştur.

BİRİNCİSİ: 4 Mayıs 1989-18 Eylül 1989 yılında ,Karabük'deki ,KARDEMİR Demir Çelik Fabrikasındaki grev 137 gün sürmüştür.

KİNCİSİ:30 Kasım 1990 - 6 Şubat 1991 de Zonguldak TTK Büyük Madenci Grevi ve Yürüyüşü 68 gün sürmüştür.

ÜÇÜNCÜSÜ:6 Eylül 1988 - 14 Ocak 1989 da Çaycuma' da ki SEKA Fabrikası Grevi 162 gün sürmüştür.

SONUÇ:

         Son 30 yılda,Türkiye  ekonomisi krizler,devalüyasyonlarla sarsılırken, Zonguldak ili yukarıda bahsettiğimiz özelleştirmeler ve grevlerle daha da yıpranmıştır.Özelleştirmelerin getirdiği işsizlik,grevlerin getirdiği ekonomik kayıplar ,insanları yeni arayışlara sevk etmiştir.

          Maden ocakları alttan göçerken,üstten de insanlar diğer illere göçmeye başlamıştır çoktan.Kamu yatırımları elden çıkarılırken ,özel aile şirketleri hariç,çok hisseli A.Ş.lerin çoğu iflas bayrağını çekmiştir. Ülkenin ,yuvarlak ve yassı iki demir çelik fabrikasını ve enerji kaynağı kömürü içinde bulunduran Zonguldak ,Türkiye çapında demirden marka olmuş bir ürün ortaya çıkaramamıştır.

    Zonguldak ili,13 ilçesiyle bölünmeden önce 199O da,1.073.560 nüfusa sahip iken,Karabük ve Bartın il olup ayrıldıktan sonra,2000 yılında 5 ilçesiyle 615.599 nüfusa düşmüştür. İçinden 2 il  çıkararak  8 ilçesini kaybeden,3 büyük grev,3 büyük özelleştirme yaşayan ,ekonomik krizler,işsizlik gibi nedenlerle hızla göç veren Zonguldak,tarihler 2020 yılı sonunu  gösterdiğinde ,20 yılda 24.395 kişi azalarak,591.204  kişi nüfusa sahip bir şehir olmuştur.

 

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİRX
SÖZDE GAZETECİ(!) YİNE POLİSİMİZİ HEDEF ALDI!
SÖZDE GAZETECİ(!) YİNE POLİSİMİZİ HEDEF ALDI!
GAZETECİ DEĞİL PROVOKATÖR!
GAZETECİ DEĞİL PROVOKATÖR!